Quy trình chăn nuôi bò sữa theo mô hình tiên tiến

Nghề chăn nuôi bò sữa hiện nay đang phát triển mạnh tại nước ta, bởi lẽ đây là một trong những nghề mang lại hiệu quả kinh tế cao và bền vững. Đồng thời, những quy trình chăn nuôi bò sữa tiên tiến cũng đã được áp dụng rộng rãi để tăng hiệu quả chất lượng sản phẩm thu được.  Khi vào tham quan nhà máy sữa của Vinamilk ở thị xã Cửa Lò (Nghệ An), các phóng viên của Hội nhà báo TPHCM đã được ông Trịnh Quốc Dũng - giám đốc nhà máy giới thiệu về trang trại mới đang áp dụng quy trình chăn nuôi bò sữa tiên tiến. 

1. Chuồng trại

Trong quy trình chăn nuôi bò sữa mới được áp dụng, trang trại bò của Vinamilk ở đây rộng tới hơn 48 héc ta, trong đó 30 héc ta là để trồng cỏ. Nằm ngay trên vùng đất đỏ bazan có kiểu khí hậu khá khác biệt so với khí hậu của Nghệ An. 

Hiện tại trang trại có 4 dãy chuồng, mỗi dãy dài hàng trăm mét do Delaval - một nhà thiết kế và cung cấp thiết bị chuồng trại của Thụy Điển thiết kế và cung cấp thiết bị. Hơn 100 tỉ đồng đã được đầu tư cho trang trại và theo thiết kế của Delaval. Hệ thống mái của trang trại được trang bị công nghệ chống nóng bằng tồn lạnh với lớp nguyên liệu cách nhiệt. Trong chuồng được bố trí thêm quạt làm mát, hệ thống dọn phân tự động, máng uống nước tự động, ô nằm nghỉ của bò được lót đệm,...

Đáp ứng đủ yêu cầu của quy trình chăn nuôi bò sữa tiên tiến thì khâu chuồng trại cũng chính là khâu không kém phần quan trọng. Thậm chí có thể nói đây là khâu quyết định chỉ sau khâu chọn giống bò. 

Khu trại nuôi cách khu vắt sữa 50m, bò sẽ tự động đi vào khu vắt sữa 2 lần một ngày lúc 5 giờ sáng và 5 giờ - 6 giờ chiều.

2. Chọn giống bò.

Quy trình chăn nuôi bò sữa còn quan trọng ở khâu chọn lựa giống bò sữa tốt. Các công tác chọn đúng giống phù hợp với điều kiện sinh thái của từng vùng chính là yếu tố quyết định tới năng suất sữa .

Do vậy, bò được chọn trong quy trình chăn nuôi bò sữa mới thường sẽ có ngoại hình cân đối (chiều dài, rộng, sâu), bầu vú rộng, đều, mềm, đầu thanh nhẹ, bốn chân chắc chắn, con giống phù hợp với điều kiện sinh thái của khu vực nuôi, có sản lượng sữa cao và chu kỳ sữa dài. Đối với trang trại của Vinamilk, bò được nhập là bò thuần sữa bò (bò HF) bằng đường hàng không từ Úc và New Zealand.

Hiện có 1600 con bò với 261 con đang cho sữa đến 3557 kg/ngày. Trang trại còn dự kiến sẽ nâng quy mô lên 2000 đến 3000 con trong thời gian sắp tới với quy trình chăn nuôi bò sữa kĩ càng hơn nữa. 

3. Quy trình chăn nuôi & chăm sóc bò sữa 

Quy trình chăn nuôi bò sữa được áp dụng những công nghệ tiên tiến giúp cho việc quản lý và chăm sóc bò trở nên dễ dàng và thuận tiện hơn.

Mỗi con bò đều được đeo một cái chíp thường trực bên cổ để theo dõi sản lượng sữa, sức khỏe và gần như mọi thông tin liên quan đến đời sống của bò (ngoại trừ việc phát hiện động dục thì phải đeo một chip khác). Mỗi cái chip mà bò đeo như vậy có giá 70 euro. Nếu chip phát hiện bò bị bệnh thì máy vắt sữa sẽ tự động không vắt sữa, nhờ vậy mà đảm bảo chất lượng của sữa tươi hơn. 

Ngay cả tấm khăn dùng để lau vú bò cũng làm từ một vật liệu khác với khăn bình thường, vì nếu lau bằng khăn thường sẽ không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.

Ở quy trình chăn nuôi bò sữa cũ, có những yếu tố chưa được đảm bảo và thật sự đầu tư. Cho nên bò chưa được tận hưởng sự chăm sóc tốt nhất. Khi bò đi ngang qua khu vực xịt nước vệ sinh tự động thì từng con sẽ bước vào ô của mình và nhân viên chăn nuôi chỉ việc xịt nước áp lực cao rửa vú, dùng khăn nhập khẩu để lau vú và sau đó gắn ống vắt sữa, bấm nút trên máy để theo dõi sản lượng sữa. Đây là điểm đáng chú ý của quy trình chăn nuôi bò sữa hiện đại.  Bò ở đây chủ yếu ăn cỏ tươi, thân cây bắp tươi hoặc bắp ủ chua. Khẩu phần ăn của chúng được lập trên máy tính và riêng cho từng loại bò, bê con thì khác bò tơ và khác bò chửa.

4. Tổng kết.

Nhờ những quy trình chăn nuôi bò sữa có sự cải tiến và đầu tư  bài bản mà chất lượng sữa được sản xuất ra thị trường ngày càng cao. Theo Vinamilk bình quân năng suất sữa vào mùa hè chừng 18 lít/con, còn mùa đông thì 24-28 lít/con/ngày, cá biệt có một số con cho sữa cao kỷ lục được ghi nhận lên tới 60 lít/con/ngày.  Tuy nhiên, việc thực hiện những quy trình chăn nuôi bò sữa một cách bài bản cũng đòi hỏi nhân công và kinh nghiệm tay nghề của những người trực tiếp chăm sóc bò, thay vì chỉ phụ thuộc đơn thuần vào công nghệ và những quy trình chăn nuôi bò sữa một cách máy móc.  Ngoài chăn nuôi bò sữa, nước ta còn chú trọng phát triển và nâng cao quy trình chăn nuôi bò hướng thịt, ứng dụng kỹ thuật hiện đại trong chăn nuôi bò hướng thịt.