HĐND tỉnh Khánh Hòa vừa ban hành Nghị quyết số 10/2026/NQ-HĐND, quy định chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề, giải bản đối với tàu cá không còn nhu cầu hoạt động khai thác thủy sản trên địa bàn tỉnh. Đây là chính sách hướng trực tiếp đến nhóm chủ tàu, hộ gia đình gắn sinh kế với nghề biển nhưng tự nguyện dừng hoạt động khai thác để chuyển sang nghề nghiệp khác.
Theo định hướng được nêu trong nghị quyết, việc hỗ trợ giải bản, chuyển đổi nghề nhằm góp phần phát triển kinh tế biển bền vững và bảo vệ nguồn lợi thủy sản. Trong bối cảnh hoạt động khai thác cần được tổ chức lại theo hướng phù hợp hơn với khả năng phục hồi của nguồn lợi, chính sách này tạo thêm điều kiện để ngư dân có lựa chọn sinh kế mới, thay vì tiếp tục phụ thuộc hoàn toàn vào khai thác thủy sản.
Đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ
Đối tượng áp dụng trước hết là các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực khai thác thủy sản, sở hữu tàu cá hợp pháp có chiều dài lớn nhất từ 6 m trở lên và đã được đăng ký tại tỉnh Khánh Hòa. Điều kiện quan trọng là chủ tàu tự nguyện giải bản tàu cá, chuyển đổi nghề và không tiếp tục hoạt động khai thác thủy sản.
Chính sách cũng mở rộng đến thành viên hộ gia đình có hộ khẩu thường trú tại tỉnh Khánh Hòa, đang cùng sinh sống thực tế với chủ tàu cá. Đây là những người trực tiếp tham gia hoạt động khai thác hoặc sống phụ thuộc vào nghề khai thác thủy sản, đồng thời có đăng ký nhu cầu học nghề, chuyển đổi việc làm, tìm kiếm sinh kế khác ngoài khai thác thủy sản.
Cách xác định đối tượng như trên cho thấy chính sách không chỉ hỗ trợ riêng chủ phương tiện, mà còn tính đến những người trong hộ gia đình chịu tác động khi tàu cá dừng hoạt động. Điều này có ý nghĩa trong quá trình chuyển đổi sinh kế, bởi nghề khai thác thủy sản thường gắn với nhiều lao động trong cùng một gia đình.
Mức hỗ trợ giải bản tàu cá theo chiều dài phương tiện
Nghị quyết quy định việc hỗ trợ giải bản tàu cá được thực hiện một lần bằng tiền cho chủ tàu cá sau khi hoàn thành việc giải bản. Mức hỗ trợ được chia theo chiều dài lớn nhất của tàu cá, nhằm phản ánh sự khác nhau về quy mô phương tiện.
- Tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 6 m đến dưới 12 m được hỗ trợ 50 triệu đồng/tàu.
- Tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 12 m đến dưới 15 m được hỗ trợ 100 triệu đồng/tàu.
- Tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 15 m trở lên được hỗ trợ 200 triệu đồng/tàu.
Với mức hỗ trợ cao nhất là 200 triệu đồng/tàu, chính sách hướng đến việc khuyến khích những chủ tàu đủ điều kiện cân nhắc phương án rút khỏi hoạt động khai thác nếu không còn nhu cầu tiếp tục bám nghề. Khoản hỗ trợ một lần này được chi trả sau khi chủ tàu đã hoàn thành giải bản, bảo đảm đúng mục tiêu là giảm số tàu không tiếp tục khai thác trên thực tế.
Hỗ trợ học nghề để mở hướng sinh kế mới
Bên cạnh chi phí giải bản, Khánh Hòa còn hỗ trợ kinh phí đào tạo nghề một lần bằng tiền cho chủ tàu cá và các thành viên trong cùng hộ gia đình đang sinh sống thực tế, có xác nhận thông tin cư trú tại địa phương. Chính sách này dành cho những người trực tiếp tham gia hoạt động khai thác thủy sản hoặc sống phụ thuộc vào nghề khai thác thủy sản, thuộc diện có tàu cá giải bản và tham gia đào tạo nghề.
Mỗi hộ được hỗ trợ tối đa 4 người, với mức hỗ trợ không quá 5 triệu đồng/người/khóa học. Quy định này nhằm hỗ trợ bước đầu cho quá trình học nghề, chuyển đổi việc làm, qua đó giúp các hộ ngư dân có thêm cơ hội tiếp cận sinh kế khác ngoài khai thác thủy sản.
Trong thực tế, việc giải bản tàu cá không chỉ là xử lý một phương tiện sản xuất, mà còn kéo theo bài toán việc làm của các lao động liên quan. Vì vậy, khoản hỗ trợ đào tạo nghề được đặt cạnh khoản hỗ trợ giải bản là cần thiết, giúp chính sách có tính đồng bộ hơn trong quá trình chuyển đổi.
Nguồn kinh phí và thời gian áp dụng
Nguồn kinh phí thực hiện chính sách được bố trí từ ngân sách Trung ương, nếu có, ngân sách tỉnh và các nguồn vốn huy động hợp pháp khác theo quy định của pháp luật. Việc huy động nhiều nguồn lực cho thấy chính sách cần sự bảo đảm về tài chính để có thể triển khai ổn định trong thời gian dài.
Chính sách hỗ trợ được áp dụng từ ngày Nghị quyết có hiệu lực, tức ngày 14/5, đến hết ngày 31/12/2030. Khoảng thời gian áp dụng này tạo cơ sở để các chủ tàu cá và hộ gia đình thuộc diện liên quan chủ động tìm hiểu điều kiện, đăng ký nhu cầu học nghề, chuyển đổi việc làm và thực hiện thủ tục giải bản nếu phù hợp.
Với Nghị quyết số 10/2026/NQ-HĐND, Khánh Hòa đặt ra cơ chế hỗ trợ cụ thể cho cả phương tiện và con người trong quá trình giảm dần hoạt động khai thác không còn nhu cầu duy trì. Nếu được triển khai đúng đối tượng, chính sách sẽ góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản, đồng thời hỗ trợ ngư dân chuyển sang sinh kế mới theo hướng bền vững hơn.
