Chuyển đổi số nông nghiệp đang mở ra hướng phát triển mới cho Điện Biên, khi địa phương đồng thời đầu tư hạ tầng số, chuẩn hóa dữ liệu và đưa các ứng dụng công nghệ vào quản lý, sản xuất, kinh doanh. Với một tỉnh miền núi còn nhiều địa bàn xa trung tâm, việc hình thành nền tảng số nông nghiệp không chỉ giúp bộ máy chính quyền vận hành hiệu quả hơn mà còn tạo điều kiện để nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp tiếp cận nhanh hơn với thông tin, dịch vụ công và thị trường.
Những năm gần đây, chuyển đổi số trở thành một trong những động lực quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Điện Biên. Từ xây dựng hạ tầng công nghệ thông tin, mở rộng mạng viễn thông đến triển khai các nền tảng số dùng chung, địa phương đang từng bước hình thành nền móng cho chính quyền số, kinh tế số và xã hội số. Trên nền tảng đó, lĩnh vực nông nghiệp có thêm cơ hội nâng cao giá trị sản xuất theo hướng minh bạch, hiện đại và bền vững hơn.
Hạ tầng cho Chuyển đổi số nông nghiệp được củng cố
Theo Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Điện Biên, cùng với việc thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, công tác chuyển đổi số trên địa bàn tỉnh đã đạt nhiều kết quả tích cực. Đến nay, Điện Biên đã hoàn thành cấu hình 1.644 thủ tục hành chính, tích hợp 2.077 dịch vụ công trực tuyến và cấp phát hơn 21.600 chữ ký số chuyên dùng. Đây là nền tảng quan trọng để các cơ quan quản lý đẩy mạnh xử lý hồ sơ, trao đổi dữ liệu và giải quyết công việc trên môi trường số.
Song song với cải cách thủ tục, hạ tầng số tiếp tục được đầu tư theo hướng đồng bộ, hiện đại. Toàn tỉnh hiện có 2.252 trạm BTS, trong đó có 242 trạm 5G; 100% xã, phường được phủ sóng 3G, 4G. Hạ tầng cáp quang đã phủ đến toàn bộ trung tâm xã, phường và gần 90% thôn, bản. Những con số này có ý nghĩa lớn đối với địa bàn miền núi, bởi kết nối ổn định là điều kiện cần để người dân tiếp cận dịch vụ số, học hỏi kỹ thuật canh tác, cập nhật thông tin thị trường và tổ chức sản xuất hiệu quả hơn.
Trong bối cảnh sản xuất nông nghiệp ngày càng phụ thuộc vào thông tin, dữ liệu và khả năng kết nối, hạ tầng viễn thông trở thành một phần của năng lực cạnh tranh địa phương. Khi đường truyền internet, dịch vụ công trực tuyến và các nền tảng số được mở rộng, Chuyển đổi số nông nghiệp tại Điện Biên có thêm cơ sở để đi vào thực chất, thay vì chỉ dừng ở các hoạt động hành chính nội bộ.
Công nghệ số hỗ trợ quản lý, thị trường và thương hiệu nông sản
Ông Vũ Anh Dũng, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Điện Biên cho biết, chuyển đổi số không chỉ phục vụ công tác quản lý, điều hành của chính quyền các cấp mà còn tạo nền tảng quan trọng cho phát triển kinh tế số, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp. Theo ông Dũng, việc mở rộng hạ tầng số, kết nối dữ liệu và ứng dụng các nền tảng công nghệ sẽ giúp người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp tiếp cận nhanh hơn với khoa học kỹ thuật, thông tin thị trường, từ đó nâng cao giá trị sản xuất và khả năng cạnh tranh của nông sản địa phương.
Đối với nông nghiệp, hạ tầng số không chỉ giúp cơ quan quản lý nắm bắt và xử lý thông tin kịp thời, mà còn hỗ trợ trực tiếp cho quá trình đưa sản phẩm ra thị trường. Các giải pháp truy xuất nguồn gốc, nhãn điện tử và hộ chiếu số sản phẩm đang từng bước giúp minh bạch thông tin hàng hóa, hỗ trợ xây dựng thương hiệu và nâng cao khả năng cạnh tranh. Đây là nền tảng quan trọng để các sản phẩm đặc trưng của Điện Biên tiếp cận sâu hơn với thị trường trong và ngoài nước.
Ở góc độ sản xuất, Chuyển đổi số nông nghiệp giúp rút ngắn khoảng cách giữa nông dân với tri thức kỹ thuật và nhu cầu thị trường. Khi thông tin về quy trình sản xuất, nguồn gốc, chất lượng và vùng trồng được số hóa, nông sản địa phương có thêm cơ sở để tạo niềm tin với người tiêu dùng, doanh nghiệp phân phối và các đối tác thương mại. Điều này đặc biệt cần thiết trong giai đoạn cạnh tranh nông sản không chỉ nằm ở sản lượng, mà còn ở tính minh bạch, ổn định và khả năng đáp ứng tiêu chuẩn.
Nâng năng lực số cho cán bộ và phục vụ người dân tốt hơn
Cùng với đầu tư hạ tầng, Điện Biên chú trọng nâng cao năng lực số cho đội ngũ cán bộ cơ sở. Nhiều lớp tập huấn về trí tuệ nhân tạo, AI, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã được tổ chức, giúp cán bộ, công chức từng bước làm chủ công nghệ mới, nâng cao hiệu quả quản lý và phục vụ người dân. Việc ứng dụng AI trong tra cứu thông tin, hỗ trợ soạn thảo văn bản và xử lý công việc đang góp phần tạo chuyển biến tích cực trong hoạt động của bộ máy chính quyền.
Thực tế cho thấy, chuyển đổi số đang mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp. Tỷ lệ hồ sơ thủ tục hành chính được giải quyết đúng và trước hạn đạt 99,7%; các nền tảng số, ứng dụng di động và trợ lý ảo được đưa vào sử dụng giúp rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục, giảm chi phí đi lại và nâng cao chất lượng phục vụ. Với khu vực nông thôn, miền núi, việc giảm số lần đi lại để làm thủ tục có ý nghĩa trực tiếp đối với đời sống người dân và hoạt động sản xuất kinh doanh.
Tuy vậy, quá trình chuyển đổi số vẫn còn không ít khó khăn, nhất là tại các khu vực vùng sâu, vùng xa. Hạ tầng viễn thông ở một số nơi chưa đồng bộ, nguồn nhân lực công nghệ thông tin còn thiếu, trong khi kỹ năng số của một bộ phận người dân vẫn hạn chế. Đây là những điểm nghẽn cần tiếp tục được tháo gỡ để các nền tảng số đi vào đời sống sản xuất, không tạo khoảng cách mới giữa các vùng có điều kiện tiếp cận khác nhau.
Hướng tới nền nông nghiệp hiện đại và bền vững
Với định hướng tiếp tục đầu tư hạ tầng số, mở rộng vùng phủ sóng internet, thúc đẩy ứng dụng công nghệ mới và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, Điện Biên đang từng bước xây dựng nền tảng vững chắc cho phát triển nông nghiệp hiện đại, bền vững và thích ứng với xu thế số hóa. Chuyển đổi số nông nghiệp vì vậy không chỉ là câu chuyện công nghệ, mà còn là giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý, tăng giá trị nông sản, mở rộng cơ hội thị trường và cải thiện chất lượng phục vụ người dân.
