Chương trình Thúc đẩy tài chính khí hậu Việt Nam, gọi tắt là CFA Việt Nam, do Chính phủ Anh tài trợ, vừa công bố nhóm doanh nghiệp tham gia chương trình năm 2026. Danh sách lần này gồm 13 doanh nghiệp tiên phong, sở hữu các giải pháp carbon thấp có khả năng mở rộng và được kỳ vọng góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi của Việt Nam sang nền kinh tế phát thải thấp.
Việc lựa chọn nhóm doanh nghiệp mới diễn ra trong bối cảnh nhu cầu huy động vốn cho các dự án khí hậu tại Việt Nam ngày càng lớn. Các dự án không chỉ cần ý tưởng và công nghệ phù hợp, mà còn phải chứng minh được hiệu quả thương mại, năng lực quản trị rủi ro và mức độ sẵn sàng làm việc với nhà đầu tư.
13 doanh nghiệp được lựa chọn từ nhiều lĩnh vực carbon thấp
Theo thông tin từ chương trình, 13 doanh nghiệp được lựa chọn nhờ tiềm năng tạo ra tác động tích cực đáng kể về khí hậu, đồng thời có khả năng đóng góp vào tăng trưởng kinh tế, tạo việc làm và thúc đẩy hòa nhập xã hội. Đây là các tiêu chí quan trọng trong bối cảnh các dòng vốn khí hậu ngày càng quan tâm đến hiệu quả giảm phát thải song song với tác động phát triển bền vững.
Các doanh nghiệp tham gia CFA Việt Nam năm 2026 đến từ nhiều lĩnh vực khác nhau, gồm năng lượng sạch và chuyển dịch năng lượng, phương tiện giao thông điện và E-mobility, quản lý chất thải và kinh tế tuần hoàn, xây dựng, nông nghiệp, lâm nghiệp và các hình thức sử dụng đất khác. Sự đa dạng này cho thấy các giải pháp carbon thấp không chỉ nằm trong ngành năng lượng, mà còn gắn với sản xuất, tiêu dùng, hạ tầng, quản lý tài nguyên và sử dụng đất.
Đối với các lĩnh vực như nông nghiệp, lâm nghiệp và sử dụng đất, những giải pháp có tính bền vững thường gắn với sinh kế, việc làm và khả năng thích ứng của cộng đồng địa phương. Vì vậy, nếu được tiếp cận vốn phù hợp, các mô hình này có thể tạo tác động kép: vừa hỗ trợ giảm phát thải, vừa nâng cao giá trị phát triển kinh tế - xã hội ở những khu vực chịu ảnh hưởng trực tiếp của biến đổi khí hậu.
Hỗ trợ kỹ thuật để tăng khả năng tiếp cận nguồn vốn
Từ năm 2022 đến năm 2024, CFA Việt Nam đã hỗ trợ 21 doanh nghiệp và dự án trong lĩnh vực khí hậu trong quá trình tiếp cận nguồn tài chính từ các nhà đầu tư. Với nhóm năm 2026, các doanh nghiệp tham gia sẽ tiếp tục nhận được hỗ trợ kỹ thuật phù hợp nhằm nâng cao mức độ sẵn sàng nhận đầu tư và cải thiện khả năng tiếp cận nguồn tài chính.
PwC Việt Nam, đối tác triển khai CFA Việt Nam, sẽ cung cấp hỗ trợ chiến lược thông qua các hội thảo xây dựng năng lực và hoạt động tư vấn 1-1. Các nội dung tư vấn đến từ chuyên gia tài chính, kỹ thuật và GEDSI, tức bình đẳng giới, người khuyết tật và hòa nhập xã hội. Mục tiêu là giúp doanh nghiệp hoàn thiện hồ sơ dự án, củng cố lập luận tài chính, đồng thời thể hiện rõ hơn tác động xã hội và tính bao trùm của mô hình kinh doanh.
Trong thực tế, nhiều dự án khí hậu có tiềm năng về công nghệ hoặc mô hình vận hành nhưng vẫn gặp khó khi tiếp cận vốn do thiếu cấu trúc tài chính phù hợp, chưa lượng hóa đầy đủ rủi ro hoặc chưa chứng minh rõ khả năng mở rộng. Việc hỗ trợ chuyên sâu vì vậy được xem là bước chuẩn bị cần thiết trước khi doanh nghiệp bước vào các cuộc trao đổi trực tiếp với nhà đầu tư và tổ chức tài chính.
Giá trị 13 dự án ước khoảng 352 triệu USD
Đại sứ Anh tại Việt Nam Iain Frew nhận định, nhóm doanh nghiệp CFA mới cho thấy rõ cách các doanh nghiệp Việt Nam đang phát triển những giải pháp khí hậu tiên phong. Theo ông, từ năng lượng sạch, kinh tế tuần hoàn đến nông lâm kết hợp bền vững, các doanh nghiệp đổi mới sáng tạo này không chỉ góp phần giải quyết bài toán giảm phát thải, mà còn đóng góp vào một nền kinh tế đa dạng hơn, tạo ra việc làm xanh và xây dựng nền tảng hạ tầng cần thiết cho quá trình chuyển đổi năng lượng công bằng.
Giám đốc Dịch vụ tư vấn Dự án vốn và Cơ sở hạ tầng tại PwC Việt Nam Abhinav Goyal cho biết, tổng giá trị của 13 dự án được lựa chọn tham gia giai đoạn này của CFA Việt Nam ước tính khoảng 352 triệu USD. Con số này cho thấy quy mô vốn tiềm năng của các dự án carbon thấp đang tăng lên, đồng thời phản ánh nhu cầu có thêm các kênh kết nối giữa doanh nghiệp phát triển dự án và nguồn vốn đầu tư khí hậu.
Theo ông Abhinav Goyal, từ góc độ tài chính khí hậu, Việt Nam đang ở một thời điểm chuyển biến quan trọng. Cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, hành lang pháp lý ngày càng được hoàn thiện và nhu cầu ngày càng tăng đối với hạ tầng carbon thấp có tiềm năng huy động vốn đang tạo thêm động lực cho dòng vốn đầu tư phù hợp với mục tiêu khí hậu tại Việt Nam.
Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng nhiều dự án vẫn cần được hỗ trợ để củng cố cơ cấu tài chính, phân bổ rủi ro, tính khả thi thương mại, GEDSI và mức độ sẵn sàng tiếp cận nhà đầu tư. Đây là các yêu cầu ngày càng quan trọng khi nguồn vốn khí hậu không chỉ tìm kiếm tác động môi trường, mà còn đánh giá khả năng triển khai thực tế và tính bền vững dài hạn của dự án.
Kết nối nhà đầu tư dự kiến diễn ra vào tháng 10/2026
Sau giai đoạn hỗ trợ nâng cao năng lực, các doanh nghiệp sẽ trực tiếp làm việc với nhà đầu tư và tổ chức tài chính tại sự kiện kết nối đầu tư dự kiến diễn ra vào tháng 10/2026. Đây là cơ hội để các đơn vị phát triển dự án trao đổi chuyên sâu với những tổ chức tài chính quan tâm, từ đó tiếp tục điều chỉnh và hoàn thiện cơ cấu tài chính.
Sự kiện kết nối cũng được kỳ vọng giúp các bên tham gia mở rộng mạng lưới hợp tác trong hệ sinh thái tài chính khí hậu. Bên cạnh doanh nghiệp và nhà đầu tư, các nhà hoạch định chính sách và bên liên quan có thể tiếp cận, trao đổi các nhận định, khuyến nghị đến từ hoạt động đánh giá tổng quan thị trường của CFA.
Chương trình Thúc đẩy tài chính khí hậu là chương trình hỗ trợ kỹ thuật do Vương quốc Anh tài trợ, được triển khai tại 10 quốc gia gồm Colombia, Ấn Độ, Indonesia, Kenya, Malaysia, Mexico, Pakistan, Nam Phi, Thái Lan và Việt Nam. Mục tiêu của chương trình là xây dựng danh mục bền vững các dự án carbon thấp có khả năng huy động vốn tại mỗi quốc gia.
CFA cũng là một trong những nỗ lực của Vương quốc Anh nhằm hỗ trợ hành động vì khí hậu trên quy mô toàn cầu, tạo điều kiện tiếp cận nguồn lực tài chính và hỗ trợ chính phủ các nước đạt được mục tiêu khí hậu theo Thỏa thuận Paris. Tại Việt Nam, PwC Việt Nam chịu trách nhiệm thực hiện chương trình. Với 13 doanh nghiệp mới, CFA Việt Nam 2026 được kỳ vọng tiếp tục thúc đẩy các dự án carbon thấp tiến gần hơn tới nguồn vốn và quá trình triển khai thực tế.
