Nước lá vối là thức uống được nhiều người yêu thích, nhất là trong những ngày hè vì vị thanh, dễ uống và tạo cảm giác giải nhiệt. Không chỉ là thức uống dân dã, lá vối còn được nhắc đến trong y học cổ truyền và trong các khuyến cáo sức khỏe với nhiều tác dụng hỗ trợ cho cơ thể.
Theo bài viết trên website Bệnh viện Đa khoa Medlatec có sự tham vấn y khoa của BSCKI. Dương Ngọc Vân, lá vối là vị thuốc quý, thường được dùng để hỗ trợ điều trị một số vấn đề như tiểu đường, rối loạn đường tiêu hóa, mỡ máu và gout. Tuy nhiên, giống nhiều loại thảo dược khác, việc dùng nước vối cần đúng cách, phù hợp thể trạng, tránh tâm lý dùng càng nhiều càng tốt.
Nước lá vối có tác dụng gì đối với sức khỏe?
Một trong những tác dụng được nhắc đến nhiều nhất của lá vối là hỗ trợ hệ tiêu hóa. Trong lá vối có các hoạt chất giúp kích thích dạ dày tiết dịch, từ đó thúc đẩy quá trình tiêu hóa thức ăn. Người hay gặp tình trạng táo bón, khó tiêu, đầy hơi, chướng bụng có thể cảm thấy dễ chịu hơn khi dùng hợp lý.
Uống nước từ lá vối cũng được cho là có thể giúp người bệnh ăn ngon miệng hơn, đồng thời tăng cường quá trình chuyển đổi chất trong hệ tiêu hóa. Bên cạnh đó, tanin và tinh dầu có trong lá vối có chức năng bảo vệ ruột và đại tràng, hỗ trợ kháng khuẩn, giảm đau bụng và góp phần ngăn ngừa tình trạng đi ngoài phân sống.
Hỗ trợ đường huyết, mỡ máu và bệnh gout
Nụ hoa cây vối có chứa flavonoid, chất được nhắc đến với khả năng giúp đường huyết ổn định và hỗ trợ giảm mỡ máu. Vì vậy, sử dụng lá vối ở mức phù hợp có thể góp phần hỗ trợ cơ thể trong việc phòng ngừa bệnh đái tháo đường. Dù vậy, đây chỉ là biện pháp hỗ trợ, không thay thế thuốc điều trị hoặc phác đồ của bác sĩ.
Với người có vấn đề về mỡ máu, trong lá vối có beta-sitosterol, vitamin và khoáng chất. Các thành phần này được ghi nhận có công dụng thúc đẩy quá trình giảm mỡ máu và kích thích chuyển hóa cholesterol hiệu quả. Đây cũng là lý do nước lá vối được nhiều người quan tâm khi muốn duy trì thói quen uống nước thảo mộc hằng ngày.
Đối với bệnh gout, tình trạng viêm khớp kéo dài thường gây nhiều khó chịu cho người bệnh. Nhiều người sử dụng lá và nụ của cây vối với mục đích thúc đẩy thải độc, lợi tiểu, giúp quá trình đào thải axit uric diễn ra nhanh hơn. Nhờ vậy, cây vối được nhắc đến như một lựa chọn có khả năng hỗ trợ ngăn ngừa bệnh gout phát sinh trở lại.
Tác dụng với da và các vấn đề viêm nhiễm ngoài da
Bên cạnh những lợi ích liên quan đến tiêu hóa và chuyển hóa, lá vối còn chứa các hoạt chất có tính kháng viêm, sát khuẩn. Việc sử dụng nước từ lá vối để hạ nhiệt, hạn chế mụn nhọt do thân nhiệt được đánh giá có thể mang lại kết quả tích cực trong một số trường hợp.
Các hoạt chất trong lá vối cũng được nhắc đến với tác dụng hỗ trợ trị lở ngứa, nấm, chốc đầu. Đồng thời, chúng có thể góp phần hỗ trợ tái tạo làn da và ngăn ngừa vi khuẩn phát triển trở lại. Tuy nhiên, với các trường hợp tổn thương da nặng, kéo dài hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, người bệnh vẫn cần thăm khám để được hướng dẫn điều trị phù hợp.
Lưu ý khi uống nước lá vối để tránh phản tác dụng
Dù có nhiều lợi ích, nước lá vối không nên bị lạm dụng. Báo Sức khỏe & Đời sống dẫn lời BS Vũ Duy Thành cho biết, người dùng cần chú ý một số điểm quan trọng để tránh ảnh hưởng đến tiêu hóa, hấp thụ dinh dưỡng hoặc làm giảm hiệu quả thuốc đang sử dụng.
- Không uống nước vối khi đói. Lá vối có tác dụng kích thích tiêu hóa, làm tăng nhu động ruột, vì vậy uống lúc đói có thể khiến bụng cồn cào, khó chịu.
- Nên sử dụng lá vối khô thay vì dùng lá vối tươi kéo dài. Lá vối tươi thường chứa lượng chất kháng khuẩn nhiều hơn; nếu dùng lâu dài có thể ảnh hưởng đến lượng vi khuẩn có lợi trong cơ thể và gây hao huyết.
- Nên chia nước vối thành nhiều lần uống trong ngày, không uống quá nhiều cùng một lúc.
- Không uống ngay sau ăn, vì có thể ảnh hưởng đến quá trình tiêu hóa và hấp thụ thức ăn.
- Không dùng cho người có thể trạng gầy yếu, suy nhược.
- Không nên dùng cho trẻ em dưới 12 tuổi do hệ tiêu hóa còn non yếu. Phụ nữ có thai không nên uống quá nhiều hoặc uống nước vối quá đặc vì có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa, bài tiết.
- Cần chọn lá vối có chất lượng tốt, sạch sẽ, không bị phun thuốc trừ sâu và không chứa thành phần bảo quản có hại cho cơ thể.
- Người đang điều trị bệnh, đang sử dụng thuốc tây y hoặc thuốc nam không nên tự ý uống nước vối, vì có thể làm giảm tác dụng của thuốc. Nếu muốn dùng, cần tham khảo ý kiến bác sĩ.
Từ những khuyến cáo trên có thể thấy, nước lá vối là thức uống dân dã có nhiều giá trị hỗ trợ sức khỏe, đặc biệt với tiêu hóa, đường huyết, mỡ máu và gout. Tuy nhiên, hiệu quả chỉ nên được nhìn nhận ở góc độ hỗ trợ. Người dùng cần uống đúng thời điểm, đúng lượng, chọn nguyên liệu sạch và hỏi ý kiến bác sĩ khi đang mắc bệnh hoặc dùng thuốc điều trị.
